Nulmeting: grenswaarden luchtkwaliteit niet overschreden

Metingen hebben uitgewezen dat de grenswaarden voor stikstofdioxide (NO₂-concentraties) in het Hart van Zuid niet worden overschreden. Dat was de conclusie die de Klankbordgroep Luchtkwaliteit Zuidplein maandag 27 juni te horen kreeg van de deskundigen van de DCMR en de gemeente Rotterdam.

Op negen plaatsen in en rond het Zuidplein zijn in de periode van 29 april 2015 tot en met 2 mei 2016 de NO₂-concentraties met behulp van Palmesbuisjes gemeten. Het jaargemiddelde varieert op de meetpunten tussen 26,4 en 32,4 µg/m³ (de Europese grenswaarde is 40 miljoenste gram per kubieke meter).

Zonlicht en bebouwing

Opvallend is dat in de zomer de gemeten concentraties op alle plekken hoger waren dan in de wintermaanden. "Hoe meer zonlicht, hoe meer NO₂", verklaarde Ed van der Gaag van de DCMR. "Op enkele plekken was het maandgemiddelde 40 of dicht daar tegenaan", constateerde bewoonster Linda van Heumen, die de resultaten in staafdiagrammen had uitgewerkt. Voor de norm wordt altijd naar het jaargemiddelde gekeken, benadrukte Paul Bruijkers van de dienst Stadsontwikkeling.

Het was Van Heumen ook opgevallen dat niet op de meetpunten langs de drukke Strevelsweg en Pleinweg, maar op het relatief stille Zuidplein Laag de concentraties het hoogst waren. De deskundigen hadden hier wel een verklaring voor. "De concentraties door parkerende auto's blijven tussen de bebouwing langer hangen. Het heeft ook met wind te maken. Op brede doorgaande wegen lossen concentraties sneller op."

Groen kan tunneleffect geven

Dat bomen de lucht zuiveren is een misverstand, gaven de experts verder aan. "Groen zorgt wel voor een gezonde beleving." Op de 's-Gravendijkwal zorgen overhangende bomen er zelfs voor dat verontreinigde lucht langer blijft hangen (tunnel-effect), zo kwam in de discussie naar voren.

Toen een eventuele vervolgmeting aan de orde werd gesteld, bleek dat de vertegenwoordigers van Stadsontwikkeling en de DCMR in de meetresultaten geen aanleiding zagen voor ongerustheid. "Er zijn geen argumenten waarom we met dit meetprogramma verder zouden moeten." Daar was niet iedereen in de klankbordgroep het mee eens. Van Heumen zag na de discussie over het effect van gebouwen en bomen juist een aanleiding om nog vóór de definitieve inrichting van het gebied goed te kijken naar mogelijke effecten van nieuwe bebouwing en begroening voor de luchtkwaliteit in Hart van Zuid.

Advies gebiedscommissie

Gebiedsmanager Maljaerd den Hollander vatte samen dat wellicht 2021, wanneer het nieuwe zwembad, kunstenpand, busstation en de renovatie en uitbreiding van Ahoy gerealiseerd zijn, een goed moment is voor een nieuwe meting. Hij opperde het idee dat de gebiedscommissie Charlois milieuwethouder Pex Langenberg kan adviseren toch een vervolgmeting te laten doen. Op aandringen van een verontruste bewoonster van het Zuiderterras had de wethouder immers opdracht had gegeven voor de nulmeting.

Voorzitter Ronald Tol van de gebiedscommissie gaf aan wel voor dat idee te voelen. Hij stelde dat weliswaar de metingen onder de norm zijn gebleven, maar dat het toch goed is om met het oog op de geplande veranderingen in het gebied de consequenties voor de leefomgeving te blijven monitoren. "Wat doen bomen met de luchtkwaliteit als ze dichtbij woningen of rond het busstation staan?", zo volgde hij het standpunt van bewoonster Van Heumen.

Vaste meetstations

De komende jaren blijven de gemeente en de DCMR de luchtkwaliteit in de gaten houden vanuit de vaste meetstations aan de Pleinweg en de Zwartewaalstraat. Overigens zijn aan de hand van een speciale 'tool' en de NO₂-waarden ook de fijn stof en koolstof-concentraties berekend voor de locaties op Zuidplein (alleen voor het jaar 2015). Voor fijn stof bleven ze onder de jaargemiddelde Europese grenswaarden. Voor elementair koolstof bestaat geen luchtkwaliteitsnorm.   

Lees hier de volledige rapportage van de metingen, met onder meer een overzicht van de verschillende meetpunten.