Jaarlijkse herdenking bij monument De Vallende Ruiter

Bij het monument De Vallende Ruiter vindt zaterdag 4 mei de jaarlijkse dodenherdenking plaats. Er is een kranslegging, declamatie en muziek. Namens het gemeentebestuur leggen wethouders Richard Moti en Bas Kurvers een krans. Ook het bestuur van Stichting Zuidpleingebied is vertegenwoordigd en legt een krans.

Aan de herdenking, georganiseerd door de Commissie Herdenking 4 mei Rotterdam Linker Maasoever, wordt onder meer meegewerkt door leerlingen van scholengemeenschap Calvijn, die het monument heeft geadopteerd. De plechtigheid is vanaf 19.30 uur met om 20.00 uur twee minuten stilte. De herdenking eindigt rond 20.15 uur.

‘De Vallende Ruiter’ is een bronzen beeld van een ruiter die van zijn paard valt. Achter het beeld, dat is gemaakt door Mario Marini, bevinden zich twee witte betonden wanden, die haaks op elkaar staan (ontwerp door Maarten Struys). De tekst op de wanden luidt: ‘Voor de ongenoemden die vielen voor de vrijheid, onsterflijk door het offer van hun leven’.

Bij het monument zijn ook gedenkstenen geplaatst met de namen van de twintig mannen die op 12 maart 1945 in een bouwput op de hoek Pleinweg/Goereesestraat door de bezetter werden gefusilleerd. De meesten van hen waren afkomstig uit de cellen van het politiebureau aan het Haagsche Veer. De oudste was Teunis Johannes Abbenbroek uit Goudswaard (55 jaar), de jongste Jan Kerkhof uit Delft (19 jaar). 

Zij werden als ‘Todeskandidaten’ als represaille voor een verzetsdaad doodgeschoten. In dit geval was het uit wraak voor een aanslag op een functionaris van de Ordnungspolizei en de liquidatie van een Duitse SD’er en een Nederlandse helper.

Het monument is gerealiseerd in opdracht van het Comité Pleinwegmonument en onthuld op 3 mei 1958. Het stond op verschillende plekken nabij de plaats van de executie; in 1988 is het verplaatst naar de huidige locatie.

Op de dag van de onthulling werd iets verderop nog een tweede beeld onthuld: 'Treurende Vrouw', gemaakt door de Rotterdamse kunstenaar Cor van Kralingen. Beide kunstwerken kwamen in de plaats van een houten kruis, het eerste gedenkteken waarvoor omwonenden kort na de bevrijding hadden gecollecteerd. Het herdenkingscomité Linker Maasoever en nabestaanden van de slachtoffers leggen direct na de jaarlijkse herdenking bij De Vallende Ruiter ook bloemen bij dit monument. 'Treurende Vrouw' is te vinden op het binnenterrein van het woonblok tussen de Pleinweg, Goereesestraat, Zuidenwijdsestraat en Zuidplein Laag.